Chiroyli tasvir. Ochiq manba. Aniq chegara.

Orbita — boladan boshlang‘ich tadqiqotchigacha mo‘ljallangan o‘quv vositasi. Vizual model, kuzatuv ma’lumoti va ilmiy faraz bir xil narsa emas.

Sayyoralarning joylashuvi

Quyosh tizimi sahnasidagi orbital holatlar NASA/JPL «Approximate Positions of the Planets» 1-jadvalidan hisoblanadi. Amal qilish oralig‘i: 1800–2050. Hisob geliosentrik J2000 ekliptik koordinatalarda; Yer uchun Yer–Oy baritsentri qo‘llangan. UTC va TDB orasidagi kichik vaqt farqi e’tiborga olinmagan.

Bu N-jism sonli integratsiyasi emas. JPL jadvalida keltirilgan nominal masofa xatolari sayyoraga qarab taxminan 1 mingdan 1,5 million kilometrgacha. Tanlangan sanaga qarab holat o‘zgaradi, lekin aniq astronomik kuzatuv uchun JPL Horizons talab qilinadi. Formula va jadval manbasi ↗

Nimalar soddalashtirilgan?

Sayyora sirtlarining boshlang‘ich meridian yo‘nalishi va aylanish fazasi vaqtga kalibrlanmagan. Aylanish o‘qlarining fazodagi azimutlari to‘liq IAU modeliga bog‘lanmagan. Yo‘ldoshlarning orbitasi va boshlang‘ich fazasi sxematik. Sayyoralarning yassiligi, pretsessiya, yorug‘lik yetib kelish vaqti va tutilishlar modellashtirilmagan. Atmosfera gardishi badiiy yoritish yaqinlashuvi; haqiqiy sochilish modeli emas.

«Ko‘rish uchun qulay» rejimda o‘lchamlar kattalashtiriladi, masofalar siqiladi. «Haqiqiy nisbatlar» rejimida diametr va orbital masofa bir xil masshtabga o‘tadi. Yuqori vaqt tezligida aylanish tasviri kadrlar chastotasi sabab noto‘g‘ri sekin yoki teskari ko‘rinishi mumkin.

Ichki qatlamlar va yo‘ldoshlar

Kesimli globuslar ilmiy tushunchalarni ko‘rsatadigan sxemalar. Qatlam rangi va nisbatlari shartli. Gigantlarning yadrosi hamda qatlam chegaralari haqidagi bilimlar modellarga bog‘liq; ko‘rinish aniq fotosurat emas. Atlasdagi yo‘ldoshlar barcha yo‘ldoshlarni qamramaydi. Oyga NASA xaritasi qo‘llangan, boshqalarining sirtlari sxematik ranglarda.

Teksturalar va litsenziya

Quyosh va sayyora teksturalari: Solar System Scope, CC BY 4.0. NASA ma’lumotlariga asoslangan, ranglari kuchaytirilgan kompozitlar; xaritalanmagan ayrim joylar ijodiy to‘ldirilgan. Bu kalibrlangan tabiiy rang yoki yagona sanadagi kuzatuv emas. Fayllarga 3D materiallar, normal xaritalar, yoritish, bulut va tungi nur qavatlari qo‘llandi.

Oy: NASA Scientific Visualization Studio — CGI Moon Kit 2025, NASA/Goddard/Arizona State University (LROC), NASA/Goddard/MIT (LOLA). Xarita vizualizatsiya uchun tayyorlangan; preview balandlik xaritasidan metrik o‘lchov olinmasin.

Qo‘shimcha normal/bulut xaritalari Qt Quick3D planet materiallari orqali olingan. Har bir faylning asl manbasi, olingan nusxasi, litsenziyasi va SHA256 qiymati ochiq aktivlar manifestida.

Venera sirt rejimi — radar ma’lumotiga rang berilgan xarita; oddiy optik ko‘rinish emas. Neptunning to‘q-ko‘k xaritasi rangni kuchaytiradi: Uran va Neptunning tabiiy rangi ochroq ko‘k-yashil. Oxford, 2024: ranglarni qayta tahlil qilish ↗

Ma’lumot va laboratoriya

Har bir jismning «Manbalar» bo‘limida NASA Science, NSSDCA va rasmiy missiya sahifalari keltiriladi. Laboratoriya g = GM/R², qochish tezligi va ikki jism orbital davrini hisoblaydi. Radius — o‘rtacha radius; gaz gigantlari uchun tayanch bosim sathi. Massa, birliklar, manba va model izohi CSV bilan eksport qilinadi. Eksport qiymatidagi ko‘p raqam fizik aniqlikni anglatmaydi.

Ovoz, grafika va shaxsiylik

Bolalar uchun 9 ta qisqa audio o‘zbek tilidagi sun’iy ovoz bilan tayyorlandi (Madina). Audio matnning pedagogik qisqartmasi. Ovoz faqat tugma bosilganda ijro etiladi. 3D dvigatel: Three.js 0.170.0, MIT litsenziya.

Daraja, rang mavzusi va topshiriq belgilari faqat brauzerning localStorage xotirasida saqlanadi. Ro‘yxatdan o‘tish, ism yoki tug‘ilgan sana kerak emas. Belgilarni tozalash uchun shu saytning brauzerdagi ma’lumotlarini o‘chiring.